Een huishoudboekje is een overzicht van al je inkomsten en uitgaven. Het klinkt ouderwets, maar het is nog altijd een van de beste manieren om grip op je geld te krijgen. Je ziet precies waar je geld naartoe gaat, waar je kunt besparen en hoeveel er overblijft om te sparen.
En dat is geen overbodige luxe. Steeds meer huishoudens hebben moeite om rond te komen. In deze gids lees je hoe je een huishoudboekje bijhoudt, welke cijfers van het Nibud handig zijn als vergelijking en welke apps en templates je kunt gebruiken.
Waarom een huishoudboekje bijhouden?
Volgens het Nibud-rapport Geldzaken in de praktijk 2026 heeft dit deel van de huishoudens moeite met rondkomen:
38 procentTwee jaar eerder was dat nog 32 procent. Bij jongvolwassenen van 18 tot 30 jaar gaat het zelfs om 54 procent. Een huishoudboekje helpt om problemen op tijd te zien. (stand juni 2026)
Wat zeggen de Nibud-cijfers?
Het Nibud onderzoekt elke twee jaar hoe Nederlanders met hun geld omgaan. De uitkomsten van 2026 zijn zorgwekkend. Een kwart van de huishoudens kon dit jaar een rekening niet betalen, tegen 17 procent twee jaar eerder. Bijna een derde heeft 2.500 euro of minder aan spaargeld, en bijna een kwart zelfs minder dan 1.000 euro.
De posten die het vaakst knellen zijn boodschappen, vervoer en huishoudelijke spullen, en zorgkosten. Juist dat zijn uitgaven die je met een huishoudboekje goed in beeld krijgt. Wil je weten hoe jouw buffer zich verhoudt tot die van anderen, kijk dan naar het gemiddelde spaargeld per leeftijd.
Waar gaat het geld van een gemiddeld huishouden naartoe?
Volgens het CBS gaf een gemiddeld Nederlands huishouden in 2020, het laatste jaar met een volledig overzicht, zo’n 2.940 euro per maand uit. De verdeling over de grootste posten zag er zo uit:
| Uitgavenpost | Aandeel van de uitgaven |
|---|---|
| Wonen, water en energie | ongeveer een derde |
| Eten, drinken en genotmiddelen | bijna een vijfde |
| Overige uitgaven (vervoer, kleding, vrije tijd, zorg) | de rest |
Gebruik zulke gemiddelden alleen als globale vergelijking. Jouw situatie hangt af van je inkomen, woonlasten en gezinssamenstelling.
Hoe houd je een huishoudboekje bij?
1. Zet je inkomsten op een rij. Denk aan salaris, uitkering, toeslagen, kinderbijslag en eventuele bijverdiensten. Reken met netto bedragen per maand.
2. Noteer je vaste lasten. Huur of hypotheek, energie, water, zorgverzekering, andere verzekeringen, abonnementen en de telefoon. Dit zijn de bedragen die elke maand of elk jaar terugkomen. Jaarlijkse kosten deel je door twaalf.
3. Houd je variabele uitgaven bij. Boodschappen, kleding, uit eten, vervoer en vrije tijd. Hier zit meestal de meeste ruimte om te besparen. Juist kleine uitgaven lopen ongemerkt op.
4. Vergelijk en stel bij. Trek je uitgaven af van je inkomsten. Houd je geld over, bepaal dan een vast spaarbedrag. Kom je tekort, kijk dan eerst naar de variabele posten. Doe dit minstens een paar maanden achter elkaar, want één maand zegt weinig.
Welke huishoudboekje-apps zijn er?
Een papieren kasboek werkt prima, maar een app scheelt veel werk. Vooral apps met een bankkoppeling zetten je transacties automatisch in categorieën. Een overzicht van bekende opties:
| App | Prijs | Handig om te weten |
|---|---|---|
| Dyme | gratis, betaald vanaf € 6,99 p/m | Inzicht in vaste lasten en abonnementen |
| iBilly | gratis, premium € 1,99 p/m | Tot vier gebruikers, spaardoelen |
| MijnGeldzaken Huishoudboekje | gratis, Plus € 2,45 p/m | Eigen categorieën, bankkoppeling € 4,95 per jaar |
| Monefy | gratis, Pro-versie betaald | Handmatig invoeren, geen bankkoppeling |
| N26 en bunq | in de bankapp | Automatische categorieën voor klanten |
Twijfel je tussen apps? Lees dan onze review van de Dyme-app of bekijk welke budget-app het beste bij je past. Prijzen gelden per oktober 2026 en kunnen veranderen.
Liever een template?
Wie zelf de controle wil houden, maakt een huishoudboekje in Excel of Google Sheets. Maak één tabblad per maand met de kolommen datum, omschrijving, categorie, inkomsten en uitgaven. Een extra overzichtstabblad telt per categorie op, zodat je maanden met elkaar vergelijkt. Meer tips voor zo’n eigen opzet vind je in ons artikel over een eigen financieel overzicht bouwen.
Veelgestelde vragen over het huishoudboekje
Wat is een huishoudboekje?+
Een huishoudboekje is een overzicht van al je inkomsten en uitgaven per maand. Je kunt het bijhouden op papier, in een spreadsheet of met een app.
Is er een gratis huishoudboekje-app?+
Ja. Dyme, iBilly, MijnGeldzaken en Monefy hebben allemaal een gratis versie. Voor extra functies, zoals meerdere rekeningen of budgetlimieten, betaal je vaak een klein bedrag per maand.
Hoe lang moet je een huishoudboekje bijhouden?+
Houd het minstens drie maanden bij om een goed beeld te krijgen, omdat uitgaven per maand flink kunnen verschillen.